YARGITAY, POLAT ONAT'IN TELİF DAVASINDA
NİHAİ KARARINI VERDİ
Senaryosu Nuri Bilge
Ceylan ve Akın Aksu’ya ait olan, Ceylan’ın yönetmenliğini üstlendiği ve Zeyno
Film’in yapımcılığını yaptığı “Ahlat Ağacı” filmi 2018’de gösterime girdi.
Filmin en dikkat çekici sahnesinde geçen “Taşra ve Edebiyat Sempozyumu’na
katılmak istemeyen bir yazarın mektubu” bölümünde, yazar Polat Onat’a ait
mektubun, Nuri Bilge Ceylan tarafından izinsiz kullanıldığı ortaya çıkmıştı.
Polat Onat’ın kaleme
aldığı “Su Katılmamış Taşralı” mektubu, filmde baş karakter Sinan (Doğu
Demirkol) ile yazar Süleyman (Serkan Keskin) arasında geçen, meşhur köprü sahnesinde,
altı dakika boyunca hararetle tartışılıyordu.
Bunun üzerine yazar Polat
Onat, yazdığı mektubun izinsiz kullanıldığı ve telif ücreti ödenmediği
gerekçesiyle, filmin yönetmeni ve senaristi Nuri Bilge Ceylan ile filmin yapım
şirketi Zeyno Film Şirketi’ne 2018 yılında, 40 bin TL’lik maddi ve manevi
tazminat davası açmıştı. Dava, eserin
izinsiz kullanımına dayalı tecavüzün tespiti ile FSEK'in 68. maddesi kapsamında
maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindi.
Yerel mahkeme ve Bölge
Adliye Mahkemeleri sürecinde davayı Polat Onat kazanmıştı. Mahkeme, yazar Polat
Onat’a ait metnin filmde izinsiz kullanıldığını belirtmiş ve “esere tecavüzün
tespitine” kararı vermişti. Eser sahibi olan Polat Onat’a “maddi-manevi
tazminat” ödenmesine hükmetmişti. Bunun üzerine Ceylan’ın ve Zeyno Film’in
avukatı, sonuca itiraz ederek davayı temyiz için Yargıtay’a taşımıştı.
Yargıtay’ın ilgili
hukuk dairesi, dava hakkındaki kararını verdi. Yapılan yargılamada İlk Derece
Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığı, Bölge Adliye
Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararın usul ve
yasaya uygun olduğu ve mevcut kararın onanmasına, oy birliğiyle hükmetti.
V.
TEMYİZ
A.
Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, eserin izinsiz kullanımına dayalı tecavüzün
tespiti ile FSEK'in 68. maddesi kapsamında maddi ve manevi tazminat istemlerine
ilişkindir.
B.
Değerlendirme ve Gerekçe
Yapılan
yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk
kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik
olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk
Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye
Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu
kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek
gerekmiştir.
Görüşlerini sorduğumuz,
yazarın avukatı Yasemin Arpa “Sekiz yılı bulan hukuki mücadeleyi kazandıkları
için memnun olduğunu, Yargıtay’dan çıkan bu önemli kararın, benzer telif
davaları için bir emsal oluşturabilecek nitelikte olduğunu,” belirtti.
Polat Onat ise şunları söyledi:
“Ben Batman’da yaşayan ve 25 yıldır üreten bir yazarım. Şimdiye dek
farklı türlerde, çeşitli yayınevlerince 68 kitabım yayımlandı. Varlık
Dergisinde ve Taşra Sempozyumu kitabında yayınladığım ‘Su Katılmamış Taşralı’
başlıklı mektubum, bana sorulmadan, iznim alınmadan, telif ödemesi yapılmadan ‘Ahlat
Ağacı’ filminde kullanıldı. Filmi izleyen arkadaşlarım bana bilgi vermeseydi
belki bu durumdan haberim bile olmayacaktı. Paradan öte, yönetmenin ve
yapımcının, bana ve emeğime yaptığı bu saygısızlıktan dolayı rahatsız oldum ve
hukuk mücadelesine giriştim. Yargıtay’dan çıkan nihai sonucu önemli buluyorum. Demek
ki taşradaki yazarları dışlayıp yok saymanın, merkez çevrelerde tanınmadıkları
için taşralı sanatçıların telif ücretlerinin ve hukuki haklarının görmezden gelinebileceğini
düşünmenin belli bir bedeli oluyormuş,” dedi.
https://www.batmangazetesi.com.tr/mobil/haber/haber-64423.html
https://haberedebiyat.com/yargitay-nuri-bilge-ceylan-hakkindaki-nihai-kararini-verdi/
https://www.batmanpetrol.com/yargitaydan-batmanli-yazara-telif-zaferi-37173
https://edebiyatburada.com/yargitay-nuri-bilge-ceylan-hakkindaki-nihai-kararini-verdi/
https://haberkaygi.com.tr/yargitay-nuri-bilge-ceylan-hakkindaki-nihai-kararini-verdi/
https://batmantv.net/yargitay-polat-onatin-telif-hakki-davasinda-yerel-mahkeme-kararini-onadi/
https://haberdijital.com.tr/yargitay-nuri-bilge-ceylan-hakkindaki-nihai-kararini-verdi/
